اعدام خالق، نمایشی از کینه و حقارت         

            روایت از مورخ بزرگ کشور غلام محمد غبار*

 غبار: حاصل جانبازی و گو لو له عبد الخالق خان شهید بودکه صد ها جوان وطن پرست کشوررا از معدوم شدن پلا نیزه و حتمی اینده نجات بخشید.اگر گلو له تفنگچه عبدالخالق خان نادر را نکشته بودمن و سایرزندا نیان محبس سرای مو تی همه اعدام میگردیدیم.

          غلام محمد غبار مورخ و محقق بزرگ کشور از جمله کسانی است که در باره کشته شدن نادر خان بدست خالق هزاره بعنوان راوی دسته اول اسناد معتبر و اصلی این حا دثه را با رشادت و انصاف بعنوان تقابل خواست مردم و دستگاه حا کمه و نبرد عدالت و شرارت پیشگی تعبیر و بیان نموده است .

                                 از علی پیام

        از ماجرای محاکمه مرحوم عبدالخالق هزاره قاتل محمد نادر خان پادشاه و قت افغانستان بسی سالیان طو لانی گذ شته است و این قضیه مشمول قا عده- امر مختوم بها-* شده است و مطالعه ی دو سیه ی محا کمه ی جزا یی عبدالخالق فقط از جنبه هی تاریخی و حقو قی کمی دل چسب می باشد و دیگر کدام هد ف و حساسیت خاصی را در بر ندارد. در باز بینی دو سیه ی مذ کور اگر کمی تعمق نشان بد هیم .. حو ادث بسیار درد ناک و تأ لم انگیز ی را مشا هده می می کنیم. واضح و اشکار است که عبد الخالق با تپانچه ،نادر شاه را کشته است و پس از ترور نادر شاه تو سط عبد الخالق، قاتل در یک محاکمه ی عجیب و غریبی به قتل رسیده است که حقیقتا با قو اعد کیفری ،اصول جزا یی اسلام و مکاتب حقوقی اصلا ساز گار نیست. خاطر نشان بسازم که قتل - حاکم جور- ایا قصاص دارد یا خیر؟

       غلا م حید ر خان چرخی از صا حب منصبان بزرگ زمان عبدالرحمن خان بود که در جنگ هزارجات به رتبه سپه سالا ری رسید و خا نواده ان به شهرت زیاد دست یا فت و بعدا افراد نا مداری از ان خانواده به ظهور پیوستند و به مرا تب بلند دو لتی رسیده اند چنان که در زمان امان الله خان، غلام نبی خان چر خی در مسکو، غلام جیلانی چرخی در تر کیه و غلام صدیق چرخی در المان به حیث سفیر مقرر گر دیدند و این هر سه نفر پسران غلام حیدر خان بو دند. در جنگ عبدالرحمن در هزا ره جات که بازار برده فروشی گرم شده بود، هر کسی چه مها جم و چه تاجر برده و جز اینها به قدر توان خود کنیز و غلام از منطقه جنگ برای خود خریداری کردند و طبعا صاحب منصبان نیز از این امر مستثنی نبو دند.غلام حیدر خان چرخی که از همه بلند رتبه تر بود، قا عدتا عدد کنیزان و غلا مانش از دیگران زیاد تر بود.یکی از غلامان خد متگزار غلام حیدر چرخی که گو یند جوانی بود از - دایزنگی- و به قولی از بهسود. در خا نواده چرخی انقدر مدت باقی ماند که غلام حیدر خان فوت کرد و خود نیز در همان خانه ترک دنیا گفت و پسرانش مو لا داد و خداداد، جوان شدند و جای پدر را در خا نواده چرخی گر فتند.

                       خالق هزاره قاتل شاه شهید،

               یانماد از رشادت و شعور ملی افغانستان؟

           بیا نیه ی افتتاحیه محترم سلیمان لایق وزیر اقوام و قبایل

       در تجلیل از یکصد و بیست و پنجمین سال تولد فیض محمد کاتب.(*)

                        در تد وین تاریخ نوین افغانستان.

                                              پو هاند دکتر جلال الدین صدیقی

                               سند عبارت است از هر نوشته ای که قابل استناد باشد. در نامه خطی فورمه های چاپی کارت اوراق و یا کتاب نیز اطلاق شده می تواند و همچنین هر شیی قابل استناد مثل نوار های ظبط صوت فیلم  میکرو فیلیم صفحات گرام سلاید و نقشه و تصویر و غیر ه نیز ما دامی که قابل استناد باشد سند خوا هند بود(۱) اما اسناد تاریخی که در ارشیفها ی گو ناگون نگهداری می شود. امروز از مهمترین منابع پژ و هشی و شامل کلیه مکاتبات سلطنتی فر مانها اسناد و معا هدات سیاسی. انواع نو شته های اداری و دیوانی. گزارشهای اقتصادی و فر هنگی و نظامی اسناد قضا یی و مالی و حقوقی و همچنین بر خی از مکاتبات خصو صی و خا نوادگی می باشد، که در اصطلاح پیشنیان به انها (سلطا نیات) و (دیوانیات) و (اخوا نیات) می گفتند.(۲)

                             مقاله از استاد مایل هروی

       ... واما هنر خطا طی در افغانستان در دو صد سال اخیر در دوره عنایت الله و حبیب الله اوج به خصوص گرفت. در دوره سدو زایان باید از، میر عبد الرحمن هروی نام برد که خط نستعلیق را به معراج ان رسانید که فروغ و درخشش این سبک تا قندهار و کابل رسید و بعدا در روزگار امیر عبد الرحمن گویا عنایت الله و خود  امیر حبیب الله، گرو هی کاتبان و خو شنویسان را جلب نمود، مانند سید عطا محمد شاه، شیخ محمد رضا، سید داود، میرزا محمد یعقوب، غلام قادر کاکری، صفدر علی قندهاری، عبد الکریم و محمد قاسم کابلی در خط شکست در ین عهد غلام محمد طرزی ماهر بود.

         این مطلب گفتنی است که نگارش خط نستعلیق ، از همه خطوط از نظر ایکه قلم به گو نه خاص و یا موازی خطوط هندسی دور می زند، مشکل تر است. فیض محمد کاتب با حو صله فراخ تری چندین کتاب را به خط نستعلیق خفی نو  شته است . این عمل کرد در واقع یک نهضت کتاب سازی و استنساخ کتاب بو ده که مایه و پایه های تاریخی داشته است .

               تذکر: در تهیه و تد وین این متن، زندگی نامه شهید ملا فیض محمد کاتب هزاره از کتابهای، یاد نامه کاتب، سمینار بین المللی کاتب و دانشنامه ادب فارسی درافغانستان استفاده شده است.

        شهید ملا فیض محمد کاتب هزاره، علا مه بزرگ مو رخ محقق و نویسنده دقیق النظر ملت ما است که از عا لمان و فر زانگان معاصر کشور به حساب امده است.و همچنین از مبارزان ازادی خواه و به تعبیر دیگر مشروطه خواه فعال و بیهقی حاضرش خوانده اند . شهید فیض محمد کاتب هزاره فرزند سعید محمد بن خداداد از قوم خوا جه محمد هزاره غزنی است،او در قریه زرد سنگ قره باغ از توابع ولا یت غزنی چشم به جهان گشوده است.

                   از سری اسناد و مدارک  خالق شناسی

      ما قبلا از دوستان خواسته بودیم که به مناسبت سالگرد شها دت خالق قهرمان ، نو شته ها و سرودهای شان را برای وبلاگ  کاتب هز اره بفرستند،تا به نشر بر سد.  دوست عزیز،  رضا دایمیر دادی، لطف نموده  جز وه کوچک اما پر محتوای را برای ما ارسال نمو ده اند که از هر جهت ارزنده و قابل بررسی می باشد .

         این کتاب که  بنام( تندیس خشم ) یاد می گر دد . با ادبیات بسیار زیبا و استوار  نوشته و متن ان  دارای شکل و شیوه حماسی می باشد. این کتاب کوچک  گذشته از انکه جایگاه اصلی خالق و مخالفان و قاتلان او را بخوبی و چیره دستی مشخص و روشن می سازد، بعنوان یک متن ارجناک ادبی نیز بحساب می اید، که خواند ن و مطالعه ان از این دو جهت برای هر محقق وادیب ومتفکر ی خالی از لطف و لذت نخواهد بود. 

       ما در اولین گام شعر سپیدی که در اخر کتاب اورده شده و مثل ستاره خالق در،درخشش است  برای دوستان  وبلا گ کاتب نشر می نمایم، و در اینده نزدیک از نثر و متن کتاب نیز استفاده خو اهد شد. قابل یا د اوری می باشد که اقای  رضا دای میر دادی در یاد داشت کو تاهی خود  گفته اند که این کتاب تو سط امو ( اقای قسیم اخگر ) نوشته و در سال ۱۳۷۰ در پاکستان  چاپ و نشر گردیده است .

            چابک سوار رعد، بر رخش اذرخش!*

       والسماء والطارق

      سوگند به اسمان و ستاره شبرو

     خالق! شب همچنان شب است

      سحر اشکار نیست

    پایز تازه امده

    این ماه عقرب است(کژدم)

    وزپشت ان دی است (زمستان)

    پندار خام دور کن از سر بهار نیست

    خالق! شب همچنان شب است

    جغد سکوت بر در لبه و گو شها 

   ساحل گرفته است.